Back to the Roots van DEsignLICIOUS: Het Potschip van Jan de Boer

Supermarkten waren in de jaren voor de tweede wereldoorlog in de gemeente Hoogeveen een onbekend fenomeen. De bakkers/kruideniers ventten met hun waren in kleine open vaartuigen door de hele streek om de bevolking te voorzien van hun eerste levensbehoeften. Jan de Boer (overgrootvader van Mirjam) had het schip van zijn vader overgenomen waarmee hij hooi vervoerde uit Friesland naar Drenthe en turf uit Drenthe naar Friesland. In Drenthe ontdekte hij dat er behoefte was aan huishoudelijke artikelen. Zo werd het schip omgebouwd naar een drijvende winkel. Daarnaast werden er grote inmaakpotten bovenop het schip gezet, waardoor het de naam “Het Potschip” kreeg. De grootvader van Mirjam, Hans de Boer, is in 1919 op het Potschip geboren. Samen met zijn ouders, broer en zusters bewoonden ze het schip.

Het Potschip was te vergelijken met een kleine Hema met de moeder van Hans aan de kassa. Het assortiment bestond uit huishoudelijke artikelen in de ruimste zin van het woord. Daarnaast het gehele scala aan petroleum lampen met onderdelen zoals lampenglazen, katoen en ballonnen. Verder boerengereedschap en ijzerwaren. Aan de randen van de winkelruimte stonden fornuiskachels en gewone kachels. Ook klokken en naaimachines behoorden tot het assortiment. Boven op het schip onder een dekzeil lagen de kasten en de kabinetten.

Jan de Boer legde zich naast het verkopen van nieuwe kabinetten ook toe op het leveren en plaatsen van de versiering op de kabinetten. Door het leveren en aanbrengen van het beslag kwam hij bij de mensen thuis. Hij zag dat de klok stil stond en repareerde deze of bood aan een nieuwe klok naast de oude te hangen en op de retourtocht langs te komen om te informeren of hij beviel. Ook had hij een goed gevoel voor marketing. De schoolkinderen kwamen uit zichzelf naar het potschip. Er waren artikelen die voor kinderen aantrekkelijk waren zoals knikkers en kommetjes. Zo nu en dan mochten ze in het schip rondkijken, waarna ze thuis het grote nieuws vertelden dat het schip er weer was. 

De komst van het Potschip was voor de mensen in de afgelegen gebieden een evenement. Als een kind ondeugend was mocht het als straf niet mee naar het Potschip. De oudere jeugd vond de aanwezigheid van het schip ook maar wat fijn, want letterlijk iedereen was op zo’n avond in of bij het schip. Die mooie met petroleumlampen verlichte drijvende winkel was in een omgeving die slecht of helemaal niet verlicht was een groot aantrekkingspunt.

In de jaren vlak voor de tweede wereldoorlog besloten Hans en zijn broer Anne zich aan de wal te vestigen om daar een warenhuis aan de Hoofdstraat in Hoogeveen te starten. Anne vertrok in 1951 naar Toronto Canada en bouwde daar een keten van meubelzaken op evenals Hans dat deed in Noord en Oost Nederland. Hun ouders bewoonden nog een tijdje het Potschip , maar ook zij verhuisden naar Hoogeveen waar ze nog een aantal jaren “Het Handelshuis” exploiteerden.

Nu, een eeuw later, treedt Mirjam in de voetsporen van haar (over)grootvader. Met haar bedrijf DEsignLICIOUS verkoopt zij ook huishoudelijke artikelen, maar in een modern jasje uit de 20e eeuw. Met haar ´drijvende´ business levert ze aan klanten in het hele land en zelfs buitenland. In haar assortiment heeft ze ook lampen (natuurlijk niet meer op petroleum), klokken en kasten, maar met een trendy design van nu.  Ook bezoekt ze haar klanten ´thuis´ in de winkel om o.a. te informeren of de producten in de smaak vallen. Zoals het Potschip een evenement was in de 19e eeuw, trekt Mirjam met de beurzen ook altijd de aandacht. Zo kunnen we alleen maar zeggen, het zit in de familie.
 

P.S. De originele tekst van Jan-Geert de Boer (gedateerd uit juli 2015 te Hoogeveen) is opgetekend uit de verhalen van Hans de Boer en columnist Bertus ten Caat. Voor DEsignLICIOUS is de orginele tekst aangepast.